|
|
|
HISTORIA E ARTE |
|
|
|
Páxina 6 de 7
CASA TORRE DE LOUSADA (CASA DE TINO GRANDÍO):
No primeiro tercio do século XIX, era dono da torre D. Juan Seijas
Ulloa e, segundo viña recollido no Diccionario
geográfico-estadístico-histórico de España, era unha fortaleza de
construción sólida. A pesar das distintas modificacións que sufriu a
casa-torre co fin de acomodala como vivenda, aínda podemos apreciar
nela sinais evidentes da importancia que puido ter na súa época. A
parte posterior da casa ten unha lonxitude aproximada duns vinte
e catro metros, e consta de dúas plantas. Pegada a esta fachada está a
torre que se eleva un piso máis por riba da casa. Nesta parte alta ten
un oco pequeno de fiestra, cunhas troneiras no piso intermedio e dúas
na planta baixa, sen dúbida ningunha empregadas para a defensa con
armas de fogo.
Este tipo de construcións están cheas de historia e de acontecementos
que permanecen reflectidos tan só na memoria colectiva da xente. Así,
unha delas fala de que no patio da casa había una cadea que descendía
dende a torre ata un pío e que calquera reo perseguido pola xustiza que
lograse librarse da cadea era absolto de calquera delito que cometese.
Non menos sorprendente é a que fala dun acontecemento que tivo
lugar cando o Goberno, no seu afán de quitarlle poder a este tipo de
casas, mandaban que se lles rebaixase á súa altura. Este tipo de
mandatos sucedíanse ao longo dos anos e así, a última vez que mandaron
que se rebaixase a torre, o seu dono daquela saíu ao encontro do mestre
que era o encargado de dirixir a obra. Cando o atopou cortoulle as mans
e arrebatoulle a documentación que levaba nelas. Despois montou nun
cabalo e dirixiuse cara ao lugar coñecido como Pozo de Arqueán, no río
Miño, onde afogou.
Na actualidade, a casa é coñecida por ser o lugar onde naceu o laureado pintor Tino Grandío.
A CASA GRANDE DO VILAR:
A Casa Grande do Vilar atopámola na parroquia de Ourol e, como acontece
na maioría dos casaríos e pazos galegos nacidos arredor do século XVII
e XVIII, atopámola encadrada nun sector de riqueza natural con
abondosas carballeiras, pastos e terras de labor. Os señores do Vilar,
dende o ano 1.700, teñen domicilio en Lugo capital, feito que explica
que a casa non sufrise case reformas e que chegase ata os nosos
días tal e como era nas súas orixes. O edificio levántase sobre unha
planta cuadriculada, dun só andar e con cuberta a catro augas. A
fachada principal está composta de perpiaños de
granito ben colocados e cun remate dun
saliente de tres molduras. Podemos ver nela unha ampla portada
alintelada con seis fiestras. Da porta principal chegamos a un amplo
patio que separa en dous corpos o casarío. Nos catro panos que forman o
patio atopamos, entre outras cousas, unha interesante porta de arco de
medio punto que no pasado puido ser a entrada ao habitáculo superior.
Acompañan a este conxunto varias portas de servizo, antigas cortes,
cortellos, forno e outros útiles.
Á cara norte da casa chégase pasando por baixo dun gran portalón que
nos dá paso ao contorno onde está o hórreo, a aira e o que no seu día
foi o xardín. No andar ten varias fiestras e un pequeno balcón a pano
coa parede. No centro está a porta de entrada ao interior, á que se
chega por una ampla escalinata cun pasamáns moldeado de cantería. Sobre
a cuberta, sobresae unha interesante cheminea cuadricular con remates
típicos do barroco galego.
Xa fóra do conxunto da casa atopamos a capela
familiar que, de máis recente construción ca a casa, ten planta cadrada
e tellado a dúas augas. A súa arquitectura está formada por unha
fachada de cantería, con porta alintelada, e sobre ela un pequeno
saliente onde están gravadas as letras Pardo e o ano de 1.766. A porta
principal olla cara á fachada da casa á que se accede a través dunha
pequena escalinata, tamén de cantería, con varios chanzos de forma
semicircular.
A casa loce na súa fachada unha pedra armeira, en
cuartos e labrada con
dúas torres e dous leóns rampantes,
alegoría moi asidua en certa época ao Reino de Castela. Nun lateral do
patio existe un oco no que supostamente houbo no pasado un escudo da
familia que actualmente non existe. Nuna parede da capela aparece un
pequeno escudo dos Ulloa, e xa portas para adentro existe nunha arca
tallada e decorada coa aguia dos Pardo.
|
|
|
Historia e arte 
